NaszKraj.info

Wiadomości i ciekawostki z kraju i ze świata

czowiek-malpa.jpgNauka często przypomina trudną do ułożenia łamigłówkę. Tak jest bez wątpienia z dziejami powstania człowieka, czyli antropogenezą. Jeden z naukowców zajmujących się tym problemem powiedział, że jest on jakby tkaniną utkaną w czasie i przestrzeni przez procesy ewolucji, które są wynikiem wzajemnego oddziaływania na siebie biologicznych potrzeb organizmu i nacisków fizycznego środowiska. Wiąże się z nim walka o adaptację i przeżycie nowych, bardziej wyspecjalizowanych form. Historia człowieka rozpoczęła się około 20 milionów lat temu w ciepłym, sprzyjającym rozwojowi życia klimacie. Tropicieli zagadek historii człowieka, czyli archeologów i antropologów, wszystkie ślady prowadzą (przynajmniej dotychczas) do Afryki. Tam dokonano najwcześniejszych odkryć śladów człowiekowatych.

 

Rozwój form człowiekowatych, a w efekcie Homo sapiens, to także przyjęcie postawy wyprostowanej, rozwój kultury, doskonalenie narzędzi, wzbogacanie gospodarstwa człowieka. Kolejno pojawiały się, dziś już oczywiste, zdobycze cywilizacji: ktoś po raz pierwszy rozpalił ognisko, powiedział pierwsze słowo, ktoś pierwszy ulepił garnek.

W którymś więc momencie dziejowym doszło do powstania dwóch spokrewnionych ze sobą rodzin: małp człekokształtnych (Pongi-dae) i człowiekowatych (Hominidae). Pongi- dae były prakuzynami współczesnych małp człekokształtnych: szympansa, gibona, goryla, orangutana, a formy człowiekowate zapoczątkowały pojawienie się Homo sapiens, czyli człowieka. W chwili kiedy pojawiły się pierwsze formy człowiekowatych, a było to około 14 milionów lat temu, zanikała częściowo fauna. Jedna z naukowych teorii zakłada, że pojawił się wtedy nie znany bliżej pasożyt krwi, który ją zniszczył. Uodporniły się nań formy człowiekowate. Musiały się jednak za to zmierzyć ze znacznie większym niebezpieczeństwem, jakim były zwierzęta drapieżne, którym też udało się przetrwać. Człowiekowate nie miały żadnej broni, zmuszone więc były do zdobywania pożywienia gołymi rękami. Pierwsze człowiekowate nie miały nic: ani miejsca do mieszkania, ani żadnych narzędzi. Koczowały, gdzie popadło, i żywiły się tylko tym, czego dostarczało im otoczenie.

Ramapithecus i Kenyapithecus są pierwszymi człowiekowatymi, które pojawiły się przed Australopithecusem (czyli południową małpą). Sta¬ło się to na terenie sawanny. Jak wykazały badania antropologiczne, były to już formy dwunożne. Tym bardziej interesujący wydaje się fakt, że potem przez prawie 12 milionów lat nie, pojawiły się żadne nowe formy. Naukowcy nie potrafią przynajmniej na razie, wytłumaczyć, skąd się bierze nagła przerwa w ewolucji form człowiekowatych. Nazwą Australopithecus nauka określa wszystkie małpoludy, które archeologowie znaleźli w Afryce, a których wiek określa się na mniej więcej 1 800 000-1 600 000 lat. Australopiteki były dwunożne, poruszały się więc w postawie wyprostowanej, miały dosyć dużą pojemność mózgu i rozwinięte żuchwy. Najbardziej kompletny okaz australopiteka o dźwięcznym, kobiecym imieniu Lucy (według wszelkich danych był rodzaju żeńskiego), znaleziono 1973 roku w Afryce. Takich szkieletów najwięcej odkryto w Tanzanii w wąwozie Oldoway. Z prowadzonych badań wynika, że istniały australopiteki i smukłe, i krępe. Wiadomo, że były wszystkożerne. Rozwinięte żuchwy wskazują na to, iż ważną rolę w ich pożywieniu odgrywało mięso. Australopiteki są pierwszymi człowiekowatymi, które zaczęły posługiwać się narzędziami. Wykonywały je z otoczaków albo kamieni z lawy, w które uderzały rytmicznie, metodą perkusyjną, starając się wytworzyć ostrą krawędź. Naukowcy zastanawiali się bardzo długo, czy na tym etapie rozwoju można mówić o świadomej działalności, czy też nie. W końcu jednak uwierzono w możliwości twórcze australopiteków.

Środowisko, w którym żyły, było bezdrzewną lub słabo zadrzewioną sawanną. Wąwóz Oldoway w Tanzanii odegrał niezwykle ważną rolę w badaniu dziejów człowiekowatych, gdyż odkryto w nim aż dwie następujące po sobie ich formy. Pierwszą był wspomniany już wcześniej australopitek, a drugi Homo habilis (człowiek zręczny), jego młodszy kuzyn. Wiek Homo habilis określa się na mniej więcej 1 600 000 lat. Miał on lepiej rozwinięty mózg niż australopitek, zęby przypominające ludzkie, a stopy także dobrze wykształcone. Wskazuje to na jego zdolność biegania i poruszania się w postawie wyprostowanej. Ciekawy wydaje się fakt, że jego dłonie rozwijały się wolniej niż stopy i były mniej zręczne, jednak na tyle sprawne, że mógł nimi wytwarzać narzędzia. Naukowcy do tej sprawy przywiązuj ą wielką wagę, gdyż coraz częściej sądzi się, że to właśnie dzięki kulturze doszło do wyodrębnienia się gatunku Homosapiens. Odkrycia w różnych stanowiskach archeologicznych, przede wszystkim zaś w Etiopii i Tanzanii, wskazują na to, iż Homo habilis żywił się mięsem dużych kręgowców.

Kolejną populacją były pitekantropy, określane również mianem Homo erectus (człowiek wyprostowany). Pojawiły się one na obszarze od Chin i Jawy do północnej Afryki i Europy. Pierwsze formy zaistniały około miliona lat temu, a najmłodsze, sprzed około 300 tysięcy lat, odkryto na terenie Europy. Starsze formy Pitekanthropus erectus z Jawy i Sinananthropus pekinensis z Chin różnią się tylko w szczegółach. Pitekantropy zamieszkiwały na terenach stepowo-leśnych, bogatych w zwierzynę, która odegrała niebagatelną rolę w ich pożywieniu. Były więc przede wszystkim łowcami, żywiły się jednak również owocami i roślinami. Odkrycia archeologów wskazują na to, że polowały na antylopy, co było już znacznie bardziej skomplikowane niż polowanie na żółwie i drobne gryzonie, jak to czynił Homo habilis w wąwozie Oldoway. Naukowcy, badając ich czaszki, stwierdzili ślady wskazujące na początek formowania się ośrodków mowy. To znaczy, że, być może, mogły wydawać już jakieś dźwięki. Z powstaniem języka związanych jest wiele hipotez. Niektórzy uczeni uważają, że zrodził się wraz z rozwojem narzędzi, inni, iż pojawił się razem z kulturą. Dyskusja na ten temat nie została jeszcze zakończona. Pitekantropy wzbogaciły bardzo swoje gospodarstwo: przede wszystkim zaczęły posługiwać się ogniem, co dało im zupełnie nowe możliwości. Mogły wyjść poza teren sawanny i poszukać nowych miejsc do zamieszkania. Najciekawsze obozowisko pitekantropów znaleziono w Ambronie na terenie obecnej Hiszpanii. Pitekantropy zniknęły niespodziewanie, zanim pojawił się człowiek neandertalski. Jego nazwa pochodzi od miejsca, w którym został znaleziony pierwszy okaz: Neandertal koło Dusseldorfu w Niemczech. Archeolodzy i antropolodzy uważają, że klasyczna forma neandertalczyka pojawiła się mniej więcej 100-35 tysięcy lat temu.

Zdaniem naukowców, nie należał do olbrzymów, gdyż mierzył zaledwie około 150 centymetrów. Był krępej budowy, z dużą czaszką i dobrze rozwiniętym mózgiem. Neandertalczyk to przede wszystkim łowca. Polował na duże zwierzęta, takie jak mamuty, dzikie konie i bizony. Udoskonalił sposób wykonywania narzędzi, które miały teraz dosyć precyzyjne ostrza. Zaczął też wykorzystywać skóry upolowanych zwierząt do wytwarzania odzieży; jako nici służyły ich ścięgna. W stosunku do pitekantropów i australopiteków postęp w jego sposobie gospodarowania był bardzo szybki i wyraźny. Zamieszkiwał w jaskiniach, wyłoniło się więc miejsce, które można było nazwać „dc mem”.

 

 

Musisz się zarejestrować aby dodawać komentarze.

Kursy walut


Strona naszkraj.info powstała aby skupić w jednym miejscu ciekawostki o codziennym życiu, ciekawostki z polski i ze świata, skupia ona również informacje z polski a także świata. Zachęcamy zatem do czytania artykułów z dziedziny: informacje z polski oraz ciekawostki. Jeśli lubisz pisać, lub znasz jakąś ciekawą informację możesz ją opisać na naszej stronie, wystarczy że się zalogujesz i możesz korzystać nieograniczonych narzędzi dających możliwość dodawania artykułów w naszym serwisie.



opinie

Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszych serwisie, dostosowania go do indywidualnych potrzeb każdego użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej.

Akceptuję ciasteczka z tej witryny.

EU Cookie Directive Module Information