NaszKraj.info

Wiadomości i ciekawostki z kraju i ze świata

Dlaczego potrzebujemy snu?W przypadku kłopotów ze snem należy zwrócić się do specjalisty. Pacjent dostaje zazwyczaj za zadanie prowadzenie rejestru snu, gdzie umieszcza zapiski o tym kiedy i jak długo śpi. Czasem wykorzystuje się tzw. aktygrafię, czyli obserwację aktywności ruchowej pacjenta. Wykorzystuje się urządzenie podobne do zegarka, dzięki któremu można analizować, w jakich interwałach czasowych i ile ruchów podczas snu wykonał pacjent Za pomocą systemu poligraficznego lekarze rejestrują czynności oddechowe, nasycenie krwi tlenem, puls, położenie ciała i prąd powietrza przy ustach. Standardowym badaniem snu jest badanie polisomnograficzne. Jest to graficzne ujęcie czynności fizjologicznych pacjenta, podobnie jak przy poligrafii, ale badanie wzbogacone jest o rejestrację EEG, ruchów gałek ocznych, aktywności mięśni, napięcia mięśni podbródkowych oraz ruchów kończyn. Urządzenia rejestrujące znajdują się w tzw. laboratoriach snu.

 

Chrapiący, nie lekceważcie swoich dźwięków!

Każdy z nas miał do czynienia z kimś, kto tak głośno chrapie, że nie można z nim spać w jednym pokoju. Eksperci twierdzą, że wszyscy chrapiący powinni poddać się badaniom, gdyż ich życiu może grozić niebezpieczeństwo. prócz tego, że chrapanie jest nieprzyjemnym zjawiskiem akustycznym i często też powodem nieporozumień między  partnerami, może nieść ze sobą również  zagrożenie dla życia. Wśród osób chrapiących wysoki odsetek stanowią ludzie cierpiący na zespół bezdechu śródsennego (z ang. Sleep Apnoea Syndrome SAS), podczas którego pojawiają się momenty bezdechu w czasie spania, trwające nawet ponad 10s. Problemem tym zajmują się lekarze wielu specjalności neurolodzy, którzy zajmują się snem jako zjawiskiem układu nerwowego, pulmonolodzy, którzy badają problemy z oddychaniem oraz otorynolaryngolodzy zajmujący się leczeniem chorób uszu, nosa, krtani i gardła. Liczba wymienionych specjalistów, których angażuje się do leczenia zespołu bezdechu śródsennego, może wskazywać na to, że jest to poważna i skomplikowana dolegliwość wymagająca złożonego leczenia. Wyznania partnerów, którzy muszą znosić chrapanie, to jednak za mało, by postawić diagnozę. Bezdech bywa zarówno bagatelizowany, jak i dramatyzowany. Krótkie i rzadkie bezdechy podczas snu nie muszą być niczym poważnym np. nie oddychamy, gdy odwracamy się na drugi bok. Jednak gdy pauzy w oddychaniu są długie i występują z częstotliwością ponad 5 na godzinę, mamy najprawdopodobniej do czynienia z groźnym dla naszego zdrowia i życia zespołem bezdechu śródsennego. Jest to dość młode schorzenie ponieważ specjaliści zajmują się nim zaledwie od 20 lat. Zespół bezdechu śródsennego wywołują czynniki podobne do tych powodujących chrapanie. Oba zjawiska związane są ze zwężeniem dróg oddechowych. Drogi oddechowe w rejonie gardła możemy wyobrazić sobie jako rurkę, której światło jest utrzymywane przez napięcie mięśni. W chwili, gdy pojawi się podciśnienie, mięśnie gardła wiotczeją, częściowo bądź całkowicie blokując przepływ powietrza przez drogi oddechowe. Podczas chrapania gardło zwęża się tylko częściowo, a w bezdechu zamyka się całkowicie. Zwężenie może być spowodowane przez wiele czynników wspominane już zwiotczenie mięśni gardła, otyłość, podeszły wiek, wielkość miękkiego podniebienia, powiększenie migdałków czy nowotwór. Jeśli zwężenie jest mniejsze, podciśnienie wprawia w wibracje ściany i powstaje charakterystyczny i niechciany dźwięk chrapanie. Jeśli gardło wiotczeje całkowicie, powstaje bezdech, podczas którego pacjent stara się wziąć oddech, ale uniemożliwiają mu to zamknięte drogi oddechowe.

Zespół bezdechu śródsennego jednak niesie ze sobą wiele niebezpieczeństw, które możemy podzielić na dwie grupy. Pierwsza wiąże się z fragmentacją snu. Bezdech kończy się przebudzeniem. Pacjent najczęściej nie uświadamia sobie przebudzenia, gdyż usypia prawie od razu, gdy zaczyna oddychać. Wdechowi towarzyszy intensywne chrapanie, po którym nastaje kolejna przerwa. Fragmentacje snu, które mogą występować nawet do 10 razy na godzinę, prowadzą do tego, że sen traci swoją funkcję regeneracyjną. Człowiek budzi się rozbity, jest senny, ma niższą wydajność w pracy, następuje spadek libido, objawy depresyjne. Kolejnym problemem związanym z bezdechem jest niedotleniony układ sercowo-naczyniowy. U niektórych osób bezdechy mogą trwać nawet 30-60 s. U 50% z nich zdiagnozowano podwyższone ciśnienie krwi, przez co wzrasta ryzyko zawału serca oraz udaru mózgu.

Jeśli osoba chrapie, powinna udać się na badania, by wykluczyć, że jest ono konsekwencją zaburzenia oddechu podczas snu. Badania odbywają się najczęściej w przytulnych pokojach, tzw. laboratoriach snu, w których pacjenci zapadają w sen. Oczywiście jest to znacznie utrudnione w obcych szpitalnych warunkach jeżeli pacjent nie może zasnąć w laboratorium, istnieją również odpowiednie urządzenia do wypożyczenia, aby można było przeprowadzić badanie w zaciszu domowym. Badanie w laboratorium snu polega na całonocnym monitorowaniu. Urządzenia rejestrują czynności oddechowe, prąd powietrza przed nosem i ustami, nasycenie krwi tlenem, położenie ciała oraz chrapanie. Jeżeli lekarze potwierdzą domysły, proponują różne możliwości leczenia. Można np. wpływać na położenie dolnej szczęki w czasie snu. Istnieją specjalne aparaty dentystyczne, które wysuwają dolną szczękę do przodu. Wykonuje się je na zamówienie, ponieważ są dostosowane indywidualnie dla każdego pacjenta. Praktyka pokazała, że nie jest to optymalne rozwiązanie, ponieważ osoby badane nie utrzymują aparatu całą noc w ustach albo powoduje on ból szczęki. W nielicznych przypadkach jednak, o których z pewnością należy wspomnieć, aparaty te świetnie się sprawdzały.

Do skutecznej walki z bezdechem podczas snu wykorzystuje się również metodę CPAP (z ang. Continous Positive Airway Pressure, co oznacza: stałe dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych). Do wykonywania CPAP służy specjalna pompa powietrzna, która podłączona jest do specjalnej maski na twarz, zakrywającej nos albo nos i usta jednocześnie. Dzięki nadciśnieniu wytwarzanemu przez pompę drogi oddechowe są otwarte, co przeciwdziała bezdechowi. Pacjent musi jednak spać zawsze w masce, co może być niewygodne. Jest to jednak bardzo skuteczna metoda leczenia. Część pacjentów z różnych powodów nie może lub nie chce stosować CPAP często przez niewygodę aparatu i z powodów estetycznych. Niektórzy pacjenci mają alergię na materiał, z którego wykonana jest maska. Niektóre osoby mogą mieć również niedostateczny przepływ powietrza w nosie, w związku z tym stworzenie nadciśnienia przez nos może być trudne. Jednak zawsze warto się starać nauczyć pacjenta używania tego typu pompy. Jeżeli to niemożliwe, należy przystąpić do leczenia chirurgicznego.

Oprócz inwazyjnych metod operacyjnych istnieje także wiele technik, przeciwdziałających chrapaniu i bezdechowi, które można przeprowadzać ambulatoryjnie. Należy do nich np. laserowa uwuloplastyka, która jest najskuteczniejszym zabiegiem przeciwdziałającym chrapaniu. Istnieją również zabiegi radiofrekwencji na podniebieniu oraz wstawianie wykonanych z tworzyw sztucznych podpór miękkiego podniebienia. Radiofrekwencja polega na umieszczeniu 2-biegunowych igieł w tkance. Jest to celowe uszkodzenie mięśni. Igły rozgrzewają w swojej okolicy fragment mięśni, który obumiera. Dzięki temu zmniejsza się objętość miękkiego podniebienia. Efekt zabiegu nie jest jednak gwarantowany. Może dojść do przypadku, w którym zapłacimy i poddamy się zabiegowi, jednak chrapanie się nie zmieni. Ryzyko wynosi ok. 15%.

Kiedy musi wkroczyć chirurg? Jakie zabiegi chirurgiczne stosowane są przy leczeniu bezdechu śródsennego:

1. NOS I NOSOGARDZIEL W większości przypadków zabieg ten nie rozwiązuje problemu, ale może przynieść częściową pomoc. Chirurgia nosa jest zalecana osobom, którze mają kłopoty z drożnością nosa. Najczęstszą przeszkodą jest krzywa przegroda nosowa, którą należy wyprostować.

2. TYLNA CZĘŚĆ MIĘKKIEGO PODNIEBIENIA Podczas operacji są usuwane migdałki, skraca się podniebienie lub przeprowadza zabieg plastyczny, który ma zapewnić więcej miejsca w jamie

3. ZA NASADĄ JĘZYKA Bardzo trudno dostępne miejsce. W przypadku, gdy nasada języka znajduje się zbyt blisko tylnej ściany, chirurdzy starają się zmniejszyć rozmiar języka albo przesunąć nasadę języka bliżej ku przodowi jamy ustnej. Istnieje wiele rodzajów operacji tej części jamy ustnej, jednak żadna z nich nie jest w 100% skuteczna.

4. BARDZIEJ SKOMPLIKOWANE ZABIEGI W ciężkich przypadkach bezdechu należy przeprowadzić operację wysunięcia górnej i dolnej szczęki o kilka milimetrów do przodu. Jest to bardzo trudna, ale skuteczna operacja. Za pomocą tracheostomii (połączenie tchawicy ze światłem zewnętrznym z ominięciem górnych dróg oddechowych) można okrążyć wszystkie trudno prze-pływowe miejsca. Zabieg stosuje się tylko w ciężkich przypadkach bezdechu.

Co się stanie, gdy nie będę spać?

Czasem każdy z nas zmuszony jest skrócić swój sen. Jeżeli mamy szansę wyrównać potem deficyt snu, niedospanie nie ma wpływu na stan psychofizyczny. Co się jednak stanie, kiedy nie możemy spać przez dłuższy czas? Ze zdrowotnego punktu widzenia długotrwały brak snu jest stanem, który zagraża życiu. Badania wykazały, że szczury umierają po 21 dniach bez snu. Przy nieobecności fazy REM umierają po 28 dniach. Ciekawe, że nie zachodzą żadne zmiany w organizmie na poziomie mikroskopijnym. Śmierć jest spowodowana przez brak kontroli funkcji życiowych przez mózg. U zdrowych młodych osób krótki brak snu prowadzi tylko do obniżenia sprawności mózgu spada umiejętność nauki i myślenia, obniża się wydajność oraz motywacja. Krótki brak snu nie ma jednak głębszego wpływu na zdrowie naszego organizmu. Udowodnił to eksperyment przeprowadzony na studentach w 1968 r. Lekarz Vladimir Brodan (1934-1985) badał studentów filozofii na Uniwersytecie Karola w Pradze po 5-dniowym braku snu. Badanie jak na tamte czasy było przełomowe, a eksperyment emitowano na żywo w telewizji czechosłowackiej. Okazało się, że w obszarze intelektualnym ich wyniki stale się pogarszały, natomiast testy fizyczne wypadały coraz lepiej! Eksperyment pokazał jednoznacznie, że brak snu nie osłabiał zdolności do wykonywania zadań fizycznych, ale ma zgubny wpływ na psychikę człowieka. Niedostatek snu przejawia się szczególnie w wydajności psychomotorycznej zwłaszcza w szybkości i dokładności. Badania wykazały, że 24-godzinny brak snu może skutkować w większej motywacji. Np. jeżeli lekarz nie śpi całą noc, przy ogromnej motywacji nie będzie popełniał błędów. Jednak nawet największa motywacja nie przeciwdziała błędom po okresie czuwania trwającym ponad dobę. Według psycholog Elizabeth Gould z Uniwersytetu Princeton w New Jersey niedobór snu hamuje tworzenie się nowych neuronów w podwzgórzu mózgowym. Ze względu na to, że podwzgórze bierze udział w układaniu informacji w pamięci, niewyspani ludzie mają gorszą pamięć.

Krótkotrwały brak snu nie wpływa znacząco na stan naszego organizmu. Jednak co się dzieje, gdy nie śpimy dłużej? Według amerykańskiej agencji badającej sen, współczesne społeczeństwo śpi średnio 6,9 godziny dziennie. O 2 godziny mniej niż nasi przodkowie w XIX w. i o godzinę mniej niż jeszcze 50 lat temu. Ludzie mają tendencję do skracania swojego snu. Jeszcze przed II wojną światową starano się mieć jak najwięcej czasu na odpoczynek. Teraz żyjemy intensywnej i więcej pracujemy. W rezultacie przedłuża się okres czuwania. Można powiedzieć, że mamy do czynienia z pandemią skracania snu. Co może spowodować długotrwały brak snu? Bardzo trudno stwierdzić, co powoduje zły sen, co wywołuje złe odżywianie itd. Jednak uczeni są zgodni, że skracanie snu nie jest korzystne dla ludzi.

Niedobór snu niszczy intelekt i ciało!

 Uczeni z Uniwersytetu w Pensylwanii zbadali ochotników, którzy przez 14 dni spali 6 godzin dziennie. Na podstawie testów psychicznych i inteligencji odkryli, że mają takie same wyniki, jak osoby, które nie spały 2 dni z rzędu. Co ciekawe, osoby te nie czuły, że brakuje im snu. Większość badanych osób twierdziła, że subiektywnie czują się normalnie, chociaż obiektywne było inaczej. Brak umiejętności zdiagnozowania stanu własnego ciała może być dla nas bardzo niebezpieczna. Długotrwałe skracanie snu jest jedną z najczęściej stosowanych metod tortur. Oprócz tego, że skazany nie stawia oporu, brak snu bardzo szybko i znacząco zmienia psychiczny stan ofiary. Człowiek przestaje odróżniać rzeczywistość od snu i nie do końca rozumie, co się wokół niego dzieje. W takim stanie może ujawnić skrywane informacje.

Ze skróconym snem wiąże się również otyłość. Zostało to potwierdzone w wielu niezależnych badaniach. Im krótszy sen danej populacji, tym większe ryzyko otyłości. Uczeni z Warwick Medical School w Coventry badali stosunek otyłości do snu na 600 tys. osób z całego świata. Odkryli, że ludzie otyli śpią o wiele krócej od innych. Naukowcy twierdzą, że niedobór snu zwiększa dwukrotnie ryzyko otyłości u dorosłych i 1,5x u dzieci. Prof. Jean-Philippe Chaput z Uniwersytetu Ottawy odkrył, że sen wpływa na hormon leptynę. Uwalnia ona tkankę tłuszczową oraz informuje mózg o sytuacji energetycznej organizmu. Gdy w organizmie jest dużo leptyny, organizm nie odczuwa głodu. Podczas snu poziom leptyny wzrasta, aby sen nie był przerywany przez uczucie głodu i mógł być naprawdę regenerujący. Jeśli sen jest krótszy, niski poziom leptyny utrzymuje się dłużej i człowiek odczuwa potrzebę jedzenia

Międzynarodowa klasyfikacja problemow ze snem

Najnowsza Międzynarodowa Klasyfikacja Zaburzeń Snu (International Classification of Sleep Disorders, ICDS-2) dzieli zaburzenia snu na sześć głównych kategorii:

1. BEZSENNOŚĆ (ASOMIA) Istnieje wiele rodzajów bezsenności problemy z zasypianiem, przedwczesne pobudki bez możliwości ponownego zaśnięcia i wiele innych. Wyjątkowym przypadkiem jest tzw. bezsenność psychofizjologiczna, która pojawia się z powodu niepokojących wydarzeń w życiu, np. przed egzaminem, przeprowadzką czy przy uporczywym bólu zęba. Jeżeli jesteśmy wrażliwi i źle znosimy podobne stany, bezsenność powróci następnego wieczoru, nawet gdy niepokojące wydarzenie już przeminęło. Skupiamy się wówczas na tym, że powinniśmy spać i boimy się, że nie uśniemy. Ostatecznie troska o spokojny sen uniemożliwi nam zaśnięcie. .

2. ZABURZENIA ODDYCHANIA ZWIĄZANE ZE SNEM Do tej kategorii należy przede wszystkim zespół bezdechu śródsennego.

3. HIPERSOMNIA (NADMIERNA SENNOŚĆ) Dorrośli powinni spać od 6 do 9 godzin dziennie. 9-10 godzin uważane jest za długi sen, choć jeszcze nie patologiczny. Jeżeli mamy potrzebę spać ponad 11 godzin dziennie, mamy do czynienia z hipersomnią. Nadmierna senność obejmuje długi odpoczynek nocny i dodatkowe spanie w ciągu dnia. Hipersomnia jest częstym objawem niektórych chorób, np. depresji, demencji, itp.

4. ZABURZENIA RYTMU OKOŁODOBOWEGO Należy do nich np. zespół nagłej zmiany strefy czasowej który pojawia się podczas długich podróży samolotem.

5. PARASOMNIE To zjawiska towarzyszące spaniu. Nie dotyczą długości czy jakości snu. Są to np. koszmary senne, lęki nocne, lunatyzm czy wybudzenie z dezorientacją. Interesującym typem parasomni jest zespół „eksplodującej głowy". Występuje u bardzo małej liczby osób i nie jest tak poważnym syndromem, jak mogłaby świadczyć jego nazwa. U zasypiającego pojawia się wrażenie, że coś wybuchło w lub tuż obok jego głowy. Bardzo trudno usnąć po takim doświadczeniu, jednak lekarze nie widzą żadnych zagrożeń zdrowotnych wynikających z tego zaburzenia. Zespół ten dotyka częściej kobiety niż mężczyzn.

6. ZABURZENIA RUCHOWE ZWIĄZANE ZE SNEM Jednym z zaburzeń ruchowych jest zespół niespokojnych nóg. Osoba dotknięta tą przypadłością ma nieprzyjemne uczucia mrówek w kończynach, które znika podczas ruchu. Niespokojne nogi mogą powodować skurcze. Kolejnym przykładem mogą być zaburzenia z rytmicznymi ruchami w czasie snu. U małych dzieci jest to normalne zjawisko, mniej więcej w ten sposób kołyszą się do snu.

 

 

 

Musisz się zarejestrować aby dodawać komentarze.

Kursy walut


Strona naszkraj.info powstała aby skupić w jednym miejscu ciekawostki o codziennym życiu, ciekawostki z polski i ze świata, skupia ona również informacje z polski a także świata. Zachęcamy zatem do czytania artykułów z dziedziny: informacje z polski oraz ciekawostki. Jeśli lubisz pisać, lub znasz jakąś ciekawą informację możesz ją opisać na naszej stronie, wystarczy że się zalogujesz i możesz korzystać nieograniczonych narzędzi dających możliwość dodawania artykułów w naszym serwisie.




Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszych serwisie, dostosowania go do indywidualnych potrzeb każdego użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej.

Akceptuję ciasteczka z tej witryny.

EU Cookie Directive Module Information