Najważniejsze rośliny jadalne
Co roku ludzie na całym świecie zjadają 2 miliardy ton zbóż różnego rodzaju, ponad 850 milionów ton warzyw i prawie 500 milionów ton owoców. Te dane pochodzą z Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), której celem jest niesienie pomocy ludziom, by mogli produkować więcej żywności i spożywać zdrową żywność.
Uprawa | Roczna produkcja (w tonach) | |
Trzcina cukrowa |
| 1 318 178 070 |
Kukurydza |
| 705 293 226 |
Pszenica |
| 624 093 306 |
Ryż |
| 608 496 284 |
Ziemniaki |
| 328 865 936 |
Buraki cukrowe |
| 237 857 862 |
Soja |
| 206 409 525 |
Maniok |
| 195 574 1 12 |
Jęczmień |
| 155 114 564 |
Słodkie ziemniaki |
| 127 535 008 |
Pomidory |
| 115 950 851 |
Arbuzy |
| 93 481 266 |
Banany |
| 70 629 047 |
Kapusta |
| 68 389 593 |
Winogrona |
| 65 486 235 |
Pomarańcze |
| 63 039 736 |
Strączkowe (fasola, groch itp.) | 61 310 171 | |
Jabłka |
| 59 059 142 |
Orzechy kokosowe |
| 53 473 584 |
30 procent najbardziej użytecznych roślin świata pochodzi z Ameryki Północnej, Środkowej i Południowej. Zdobywcy Ameryki, poznawszy te rośliny podczas swoich podróży, zabrali je do Europy, by je tu uprawiać. Nie zawsze to się jednak udawało. Ananasy są bardzo trudne i nieopłacalne uprawy w warunkach europejskich – stały się więc symbolem bogactwa. Bogaci ludzie umieszczali ich rzeźby na bramach swoich rezydencji.
Oto niektóre z roślin pochodzących z obu Ameryk: Awokado, maniok, fasola (i inne strączkowe), pieprz chilli, kakao, orzechy nerkowca, kukurydza, orzeszki ziemne, orzeszki pekan, maliny, ananasy, ziemniaki, dynia, słonecznik, tytoń, pomidory, wanilia.
Nie wszystkie rośliny nadają się do jedzenia, niektórych nie można nawet dotykać. Pokrzywy parzą, a inne rośliny, takie jak wilczomlecz lub trujący bluszcz, swoją trucizną zakażają skórę, powodując powstanie pęcherzy i bolesne pieczenie na kilka tygodni. Wiele popularnych roślin zawiera trucizny szkodliwe dla człowieka:
- Ziemniaki zaraz po ugotowaniu są bezpieczne, lecz ich łodygi i liście zawierają truciznę -solaninę.
- Rycyna jest wyciągiem z nasion rącznika- rośliny oleistej i jest bardziej trująca niż cyjanek lub jad węzy. Nawet najmniejsze jej ilości mogą być śmiertelne.
- Opium jest wyciągiem z soku maku i zawiera morfinę. Małe ilości opium i morfiny są używane legalnie jako lekarstwo na ból. Jednaj zażywane w dużych ilościach mogą powodować śmierć.
- Muchomor sromotnikowy jest bardzo trującym grzybem. Jest odpowiedzialny za 90% przypadków śmierci po zjedzeniu trujących grzybów leśnych.
- Kurara jest ekstraktem z kory tropikalnych drzew i jest wykorzystywana przez plemiona Indian południowo amerykańskich do zatruwania końcówek strzał.
- Pokrzyk wilcza jagoda, zwana też belladonną, zawiera truciznę zwaną atropiną. Mniej niż dziesięć miligramów atropiny może zabić dziecko.
- Nikotyna jest żółtą oleistą cieczą występującą w tytoniu. 50 miligramów czystej nikotyny może zabić dorosłego człowieka.
- Liście naparstnicy purpurowej zawierają truciznę digitalis i zjedzenie jednego listka może być śmiertelne. Digitalis w małych ilościach jest wykorzystywany jako lekarstwo do leczenia wad serca.
- Strychnina pochodzi z drzewa koochla, które rośnie w Birmie i w Indiach. Jest jedną z najbardziej znanych trucizn na świecie.